Studievertraging betekent dat u langer over uw studie doet dan de officiële ('nominale') duur. Dit heeft grote financiële gevolgen: uw basisbeurs en uw gratis Studenten-OV stoppen na verloop van tijd, waarna u bent aangewezen op extra lenen. Bij overmacht (zoals ziekte) kunt u soms aanspraak maken op financiële compensatie via het Profileringsfonds van uw onderwijsinstelling.
In de Studenten Gids streven we er natuurlijk naar om alles binnen de geplande tijd af te ronden. De realiteit is echter weerbarstig. Meer dan de helft van de studenten in het HBO en WO loopt vroeg of laat studievertraging op.
Of dit nu komt door een verkeerde studiekeuze, een negatief Bindend Studieadvies, ziekte of actieve inzet in een vereniging: de teller bij DUO loopt onverbiddelijk door. Langer studeren kost serieus geld.
1. Wat gebeurt er met uw Studiefinanciering?
DUO financiert uw studie niet onbeperkt. Het systeem van de prestatiebeurs kent harde grenzen.
U krijgt beurzen en leningen in blokken:
- De Beursfase (Nominaal): U krijgt de Basisbeurs en de aanvullende beurs voor het aantal jaren dat uw studie officieel duurt (nominale duur). Bij een 4-jarige HBO-opleiding is dat dus 4 jaar.
- De Leenfase (Extra 3 jaar): Studeert u na die 4 jaar nog door? Dan vervalt uw recht op de basisbeurs en de aanvullende beurs definitief. U krijgt geen gratis geld meer. Wel mag u nog maximaal 3 jaar extra geld lenen bij DUO (inclusief het collegegeldkrediet).
- De Schuldfase: Na deze in totaal 7 jaar stopt alle financiering vanuit DUO. U moet het collegegeld en uw levensonderhoud vanaf dat moment volledig zelf betalen.
Het Studenten-OV
Het recht op uw gratis reisproduct loopt iets langer door dan de beurs. U krijgt het reisproduct voor de nominale duur van uw studie, plus 1 extra jaar. Bij een 3-jarige universitaire bachelor heeft u dus 4 jaar recht op gratis reizen. Vergeet niet om uw OV direct stop te zetten als deze termijn voorbij is om boetes te voorkomen (zie de details in Studenten OV).
2. Wat kost een jaar extra studeren?
Studievertraging is een dure grap. De directe en indirecte kosten op een rij:
- Extra Collegegeld: U betaalt voor elk extra jaar dat u ingeschreven staat het wettelijk Collegegeld (ca. € 2.500 per jaar).
- Gemiste Basisbeurs: Als uitwonende student loopt u door het stoppen van de basisbeurs al snel ruim € 3.500,- per jaar aan misgelopen giften mis.
- Rente: Omdat u langer en meer moet lenen, bouwt u een hogere schuld op waarover DUO direct rente berekent. Dit heeft invloed op uw latere draagkrachtberekening bij het Studielening Aflossen.
- Indirecte kosten: U start later op de arbeidsmarkt, waardoor u een jaar lang een volwaardig starterssalaris misloopt.
3. Financiële Compensatie: Het Profileringsfonds
Loopt u studievertraging op door overmacht (zoals langdurige ziekte, zwangerschap, familieomstandigheden of een fysieke beperking)? Dan laat de overheid u niet zomaar in de kou staan.
Elke hogeschool en universiteit in Nederland is wettelijk verplicht om een profileringsfonds (soms afstudeerfonds genoemd) te hebben.
- Dit fonds compenseert studenten die vertraging oplopen door erkende bijzondere omstandigheden.
- U krijgt dan gedurende de maanden dat u door uw ziekte niet kon studeren een financiële bijdrage die qua hoogte vaak gelijkstaat aan de misgelopen basisbeurs van DUO.
- U moet de vertraging en de oorzaak hiervan direct melden bij uw studentendecaan om aanspraak te maken op dit fonds.
Rekenvoorbeeld: De Kosten van 1 Jaar Studievertraging
Stel dat Daan een 4-jarige HBO-opleiding volgt en uitwonend is (hij ontvangt een basisbeurs van € 302,- per maand). Daan loopt door een verkeerde studiekeuze 12 maanden vertraging op en moet een 5e jaar studeren:
- De directe extra kosten in het 5e jaar:
- Extra collegegeld: € 2.530,-.
- Gemiste basisbeurs: Omdat zijn nominale beursfase van 4 jaar voorbij is, stopt de beurs. Hij moet 12 x € 302,- = € 3.624,- extra lenen om rond te komen.
- Studenten-OV: € 0,-. Daan heeft recht op het OV gedurende de nominale duur (4 jaar) + 1 extra jaar. Zijn OV is dit 5e jaar dus nog gratis.
- Directe extra studieschuld: € 2.530,- + € 3.624,- = € 6.154,-.
- De indirecte kosten (Kansberekening):
- Daan treedt 1 jaar later toe tot de arbeidsmarkt en mist daardoor één volledig jaar startsalaris (fictief € 30.000,- bruto).
- De uitkomst: Dit enkele jaar vertraging kost Daan direct € 6.154,- extra schuld bij DUO en zorgt daarnaast voor een indirecte inkomensderving van € 30.000,- bruto.