Het nabestaandenpensioen is een verzamelnaam voor uitkeringen die uw partner (partnerpensioen) en eventuele jonge kinderen (wezenpensioen) levenslang of tijdelijk ontvangen van uw pensioenfonds nadat u overlijdt. Dit is een financiële vangnet-regeling, maar de hoogte verschilt drastisch en let vooral goed op of uw regeling op 'risicobasis' of 'opbouwbasis' werkt.
Wanneer het over pensioen gaat, denkt vrijwel iedereen direct aan "Ouderdomspensioen" – het geld dat u zélf maandelijks ontvangt als u stopt met werken en geniet van uw oude dag.
Maar een minstens zo belangrijk onderdeel van de Nederlandse pensioenvoorziening in Pijler 2 (via de werkgever) is de inbouw van een verzekering voor rampspoed. Wat gebeurt er met uw inkomen als u vóór uw pensioenleeftijd (tijdens uw carrière) onverwachts komt te overlijden? Om te voorkomen dat uw gezin het huis uit moet, is er het Nabestaandenpensioen.
Waaruit bestaat het Nabestaandenpensioen?
Het begrip nabestaandenpensioen is eigenlijk een parapluterm voor twee afzonderlijke dekkingen die (bijna) alle Nederlandse pensioenfondsen in hun reglement hebben staan.
1. Het Partnerpensioen
Dit is een maandelijkse, vaak levenslange uitkering voor uw achterblijvende partner (echtgenoot, geregistreerd partner of formeel samenwonend). Over het algemeen bedraagt dit partnerpensioen grofweg 70% van het ouderdomspensioen dat u zou hebben gekregen (of had opgebouwd). Als de achterblijvende partner een nieuwe relatie krijgt of hertrouwt, blijft de uitkering van het partnerpensioen in veel gevallen gewoon doorlopen.
2. Het Wezenpensioen
Heeft u kinderen? Dan ontvangen zij (tot een bepaalde leeftijd, vaak 18 jaar, of 21/27 jaar als ze nog studeren) een maandelijkse bijdrage om hun opvoeding en studie te bekostigen. Dit bedrag is meestal 14% van uw ouderdomspensioen per kind. (Indien beide ouders zijn overleden verdubbelt dit percentage vaak, dit noemt men volle wezen).
Het Gevaar: Opbouwbasis vs. Risicobasis
Dit is het meest kritieke, en vaak onbegrepen, onderscheid binnen de Nederlandse pensioenwereld. Heeft u partnerpensioen op "opbouwbasis" of op "risicobasis"?
1. Nabestaandenpensioen op Opbouwbasis (Veilig)
- In dit systeem wordt elke maand echt een stukje kapitaal voor de partner "in een potje" gestopt (gespaard).
- Neemt u ontslag en gaat u ergens anders (zonder pensioen) werken? Dan blijft het potje dat in het verleden is opgebouwd gewoon bestaan. Uw partner krijgt dan in ieder geval iets als u overlijdt.
2. Nabestaandenpensioen op Risicobasis (Gevaarlijk bij werkloosheid!)
- Veel moderne bedrijven en 'beschikbare premieregelingen' werken op risicobasis. Dit is géén spaarpot, maar een pure "overlijdensrisicoverzekering".
- Zolang u in dienst bent, betaalt de baas de premie. Overlijdt u terwijl u in dienst bent? Dan krijgt uw partner een torenhoog pensioen.
- Maar let op: neemt u ontslag of wordt u werkloos? Op de dag dat uw contract eindigt, stopt de verzekering per direct! Overlijdt u een maand later? Dan krijgt uw partner volledig niets (nul euro) uit uw oude pensioen. Dit kan zorgen voor een financieel drama voor nabestaanden.
- Tip: Wisselt u van werkgever en heeft u tijdelijk geen baan of wordt u ZZP'er? Sluit dan zelf een Overlijdensrisicoverzekering (ORV) af.
Bijzonder Partnerpensioen (Voor uw Ex)
Wat veel mensen niet weten: bij een echtscheiding krijgt uw ex-partner recht op het partnerpensioen dat was opgebouwd tot aan de datum van de scheiding. Dit wordt "Bijzonder Partnerpensioen" genoemd.
Dit stukje kapitaal wordt als het ware "afgeknipt" en apart gezet. Als u (jaren na de scheiding) overlijdt, krijgt uw ex-partner dit geld. Het pijnlijke hieraan is dat dit bedrag afgaat van de dekking van uw eventuele nieuwe echtgenoot of partner. Uw nieuwe partner ontvangt dus minder omdat het oude deel naar uw ex gaat. U kunt hier in het echtscheidingsconvenant met uw ex over onderhandelen (hij/zij kan er formeel afstand van doen).